Witojcie roztomili ludkowie!
Mianujom mie Hanka, a to jest moja banka.
Fajnyj rajzy wom winszuja,
Zdrowio, szczynścio przekazuja
– Grażyna Bułka

Nowoczesne wagony Moderus Beta MF30 AC BD otrzymały imię „Hanka” z tekstu Alojzego Lyski „Jak Niobe. Opowieść górnośląska”. W uroczystości zorganizowanej przez Tramwaje Śląskie S.A. wzięła udział m.in. Grażyna Bułka – odtwórczyni tytułowej roli w opartym na tym tekście monodramie Teatru Korez „Mianujom mie Hanka”, która została matką chrzestną nowych tramwajów.

Nowa seria wagonów to kolejny element działań na rzecz modernizacji taboru
i podnoszenia jakości usług świadczonych pasażerom przez Spółkę. Nie tak dawno na tory wyjechały wagony 2017N-10 produkowane przez Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz SA, które otrzymały imię „Banek” w nawiązaniu do imienia żurawia z chorzowskiego ZOO, nad którym Spółka sprawuje opiekę, a który to jest patronem akcji poprawiającej bezpieczeństwo podróżnych „Zapuść żurawia… wysiadaj bezpiecznie”.

Tym razem seria Moderus Beta MF30 AC BD uroczyście otrzymała imię „Hanka”, co było symbolicznym zwieńczeniem procesu włączenia pojazdów do taboru naszej Spółki.

Dlaczego „Hanka”?

„Jak Niobe. Opowieść górnośląska” – to znakomity tekst Alojzego Lyski uhonorowany między innymi  Grand Prix Ogólnopolskiego Konkursu Dziennikarskiego im. Krystyny Bochenek. Na potrzeby spektaklu w Teatrze Korez zmieniono – za zgodą autora – tytuł na „Mianujom mie Hanka”. Tekst Alojzego Lyski jest uważany za jeden z najważniejszych, współczesnych utworów o Górnym Śląsku. Historyczne dramaty tego regionu pokazane są
z perspektywy matki i żony – Hanki nazywanej śląską Niobe. Reprezentuje Ona poświęcenie
i niezłomność całych pokoleń kobiet.

„ Tekst poraża i oczyszcza. Jest prosty, szlachetny i prawdziwy. Mówi o śląskich losach, w których odnajdujemy echa rodzinnych opowieści. Znakomita Grażyna Bułka przekracza granicę aktorskiej kreacji. Za sprawą jej talentu i znakomitego tekstu znów siedzimy przy kuchennym stole i słuchamy mamy, babci lub ciotki, przełykając łzy. A w tle Śląsk. Ziemia przeklęta i święta.” – czytamy w opisie spektaklu „ Mianujom mnie Hanka ” w Teatrze Korez.

Grażyna Bułka została Matką Chrzestną, a Alojzy Lysko Ojcem Chrzestnym nowej serii tramwajów w naszej Spółce.

136 milionów złotych z KPO na rozwój Tramwajów Śląskich

Przypomnijmy, że nowa seria wagonów wyjedzie na tory GZM do końca sierpnia, dzięki istotnemu wsparciu unijnemu i umowie zawartej pomiędzy Tramwajami Śląskimi S.A, a  Centrum Unijnych Projektów Transportowych.

– Pozyskane środki z Krajowego Planu Odbudowy są potwierdzeniem, że Tramwaje Śląskie konsekwentnie realizują proces porządkowania i odbudowy Spółki, a podpisana umowa jest kolejnym ważnym elementem tych działań. Dzięki temu możemy inwestować w nowoczesny, bezpieczny i przyjazny środowisku tabor, który będzie służył mieszkańcom regionu przez kolejne dziesięciolecia – podkreśla Krzysztof Mikuła, prezes Zarządu Tramwajów Śląskich S.A.

Łącznie  będzie to 20 nowoczesnych wagonów tramwajowych. 10 z nich to Moderus Beta MF30 AC BD.

– Pasażerowie skorzystają z klimatyzowanego wnętrza wyposażonego w monitoring, system informacji pasażerskiej, bezprzewodowy internet Wi-Fi, porty do ładowania urządzeń mobilnych oraz automatycznie sterowane oświetlenie. Osoby z niepełnosprawnościami będą mogły korzystać z ręcznie rozkładanych platform znajdujących się przy drzwiach dwustrumieniowych. Zastosowany napęd prądu przemiennego odzyskuje energię podczas hamowania elektrodynamicznego. Dwukierunkowość tramwajów pozwala na ich eksploatację na trasach nie posiadających pętli. Projektując prezentowane tramwaje nie zapomnieliśmy o motorniczych. Ergonomiczna kabina, fotel o zawieszeniu pneumatycznym, podłokietniki z zabudowanymi przyciskami odpowiadającymi za najważniejsze funkcje tramwaju, czy klimatyzowana kabina to elementy poprawiające komfort i bezpieczeństwo pracy motorniczych  – mówi Piotr Pawlak Prezes Zarządu Modertrans.

Drugą część zamówienia stanowi 10 wagonów Pesa Twist 2017N-10 – nowoczesnych, trójczłonowych i w pełni niskopodłogowych tramwajów, które pasażerowie regionu zdążyli już dobrze poznać. Pierwszy przedstawiciel tej serii rozpoczął regularne kursowanie 25 czerwca 2026 roku, a nowe wagony otrzymały nazwę „Banek”.

- Gratulujemy, wykonaliście kawał dobrej roboty – powiedział do naszych „srebrnych medalistów” Ogólnopolskiego Konkursu Motorniczych Krzysztof Mikuła, prezes Zarządu spółki Tramwaje Śląskie.

Pracujący na co dzień w R4 Gliwice: Aleksandra Krztoń i Przemysław Piotrowski wraz z trenerką – Barbarą Kriegel i kierownikiem ekipy – Sebastianem Wiśniewskim zostali uhonorowani przez Spółkę nagrodami finansowymi i listami gratulacyjnymi.

W Poznaniu, gdzie rozgrywany był konkurs, nasza drużyna przegrała jedynie z reprezentantami Gorzowa Wielkopolskiego. Drugie miejsce poza medalem nagrodzone zostało „Srebrną Wajchą” (zdjęcie poniżej – przyp. aut.) – Wisi na honorowym miejscu, przy wejściu do dyspozytorni, przy Katarzynce  – mówi  Przemysław Piotrowski. „Srebrna Wajcha” zastąpiła okolicznościowy puchar.

ROZKŁAD JAZDY SN1 05.07 – 27.09.2026 r.

12.07. 2026 r. od godziny 11:17 i wyjazdu z Zajezdni Zawodzie do 14:42 pasażerom towarzyszyć będzie trzyosobowy zespół z MPK Kraków, który zadba o… uatrakcyjnienie podróży między innymi poprzez konkursy. Przypomnijmy SN1-59 to wagon zbudowany w Krakowie. W Katowicach pojawił się w ramach wymiany z grodem Kraka. W zamian pod Wawel wytransferowany został nasz wagon 102Na nr 183.

Umowa z CUPT podpisana. Do końca sierpnia na tory GZM wyjedzie 20 nowych tramwajów. To jedna z bardzo istotnych informacji dla pasażerów komunikacji tramwajowej w Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

Tramwaje Śląskie S.A. podpisały z Centrum Unijnych Projektów Transportowych umowę o dofinansowanie projektu zakupu 20 nowoczesnych wagonów tramwajowych ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. Wsparcie, w wysokości 136 milionów złotych, pozwoli sfinansować realizowaną już inwestycję, której efekty pasażerowie zobaczą bardzo szybko – do końca sierpnia wszystkie nowe tramwaje będą kursować po torach Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, znacząco podnosząc komfort, dostępność i jakość podróżowania.

Inwestycja to potwierdzenie konsekwentnie realizowanego procesu modernizacji taboru Tramwajów Śląskich.

– Pozyskane środki z Krajowego Planu Odbudowy są potwierdzeniem, że Tramwaje Śląskie konsekwentnie realizują proces porządkowania i odbudowy Spółki, a podpisana umowa jest kolejnym ważnym elementem tych działań. Dzięki temu możemy inwestować w nowoczesny, bezpieczny i przyjazny środowisku tabor, który będzie służył mieszkańcom regionu przez kolejne dziesięciolecia – podkreśla Krzysztof Mikuła, prezes Zarządu Tramwajów Śląskich S.A.

Dwa typy wagonów – jeden cel

W ramach projektu do Tramwajów Śląskich trafi łącznie 20 wagonów. 10 z nich to Moderus Beta MF30 AC BD – jednoczłonowe, częściowo niskopodłogowe i dwukierunkowe tramwaje, które dzięki kabinom motorniczego po obu stronach oraz drzwiom zlokalizowanym po obu bokach nadwozia mogą kursować bez konieczności zawracania na pętlach. Takie rozwiązanie znacząco zwiększa elastyczność prowadzenia ruchu, zwłaszcza podczas remontów infrastruktury czy sytuacji awaryjnych.

Pasażerowie skorzystają z klimatyzowanego wnętrza wyposażonego w monitoring, system informacji pasażerskiej, bezprzewodowy internet Wi-Fi, porty do ładowania urządzeń mobilnych oraz automatycznie sterowane oświetlenie. Osoby z niepełnosprawnościami będą mogły korzystać z ręcznie rozkładanych platform znajdujących się przy drzwiach dwustrumieniowych. Zastosowany napęd prądu przemiennego pozwala również odzyskiwać energię podczas hamowania elektrodynamicznego.

Drugą część zamówienia stanowi 10 wagonów Pesa Twist 2017N-10 – nowoczesnych, trójczłonowych i w pełni niskopodłogowych tramwajów, które pasażerowie regionu zdążyli już dobrze poznać. Pierwszy przedstawiciel tej serii rozpoczął regularne kursowanie 25 czerwca 2026 roku, a nowe wagony otrzymały nazwę „Banek”.

Pojazdy wyposażono w klimatyzację, monitoring, wizualny i głosowy system informacji pasażerskiej, dostęp do sieci Wi-Fi oraz gniazda USB do ładowania urządzeń mobilnych. Komfort podróżowania zwiększają także wydzielone miejsca dla osób poruszających się na wózkach oraz pasażerów podróżujących z dziećmi. Podobnie jak w przypadku Moderusów, zastosowany układ napędowy umożliwia odzysk energii elektrycznej podczas hamowania.

Inwestycja w przyszłość transportu

Podpisana z Centrum Unijnych Projektów Transportowych umowa otwiera drogę do realizacji kolejnego etapu odnowy taboru Tramwajów Śląskich. Nowoczesne wagony będą sukcesywnie zastępować najbardziej wyeksploatowane pojazdy, poprawiając jakość podróży oraz efektywność funkcjonowania komunikacji tramwajowej w całej Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

Zakup nowych tramwajów wpisuje się w długofalową strategię rozwoju transportu szynowego w regionie. Inwestycje współfinansowane ze środków Krajowego Planu Odbudowy mają zwiększyć atrakcyjność komunikacji publicznej, poprawić jej dostępność oraz ograniczyć negatywny wpływ transportu na środowisko, zachęcając mieszkańców do częstszego korzystania z tramwajów.

Za nami pierwsze przejazdy po katowickich torach krakowskim tramwajem SN1-59 z 1922 roku. Stosunkowo krótki – niewiele ponad 10 metrów, jest prawie tak wysoki – blisko 3 metry 40 centymetrów, jak najnowsze Pesy. Co kierowało jego konstruktorami, by stworzyć go tak wysokim? Odpowiedź – przynajmniej częściowo – związana jest z savoir-vivrem lat dwudziestych. Chodziło o to, by Panie nie naraziły na zniszczenie swoich efektownych kapeluszy. Ponadto, ich zdjęcie w tramwaju mogło zostać uznanie za niestosowne odsłonięcie fryzury. Podobne zastrzeżenia dotyczyły również Panów. Zdejmowali oni kapelusze, meloniki czy cylindry jedynie w pomieszczeniach zamkniętych takich jak: mieszkania prywatne, biura, restauracje i kościoły. Wyjątek stanowiły: powitanie kobiety lub też oddanie komuś szacunku.

Niedziela 05.06.2026 roku była pierwszym dniem SN1-59 na katowickich torach.

- Piękne lakierowane pudło wagonu na przemian błyszczało w słonecznym blasku i było pokryte kroplami deszczu. Nie najlepsza pogoda nie odstraszyła jednak naszych pasażerów. Frekwencja była tak duża, że z trudem mieścili się oni w przedziale. Wagon dzielnie wykonywał swe zadania, przewożąc podróżnych na trasie linii 23, pomiędzy katowickim Zawodziem, a wschodnią pętlą Stadionu Śląskiego – powiedział Sebastian Wiśniewski, kierownik Ośrodka Szkolenia Motorniczych spółki Tramwaje Śląskie S.A.

Podróżować SN1-59 po Katowicach będzie można do końca września.

ROZKŁAD JAZDY SN1 05.07 – 27.09.2026 r.

ROZKŁAD JAZDY SN1 05.07 – 27.09.2026 r.

Warto wspomnieć, że jedną z największych atrakcji hiszpańskiej Majorki jest właśnie podobny, tyle, że cały drewniany, zabytkowy tramwaj z 1913 r. kursujący w turystycznej miejscowości Sóller.

To już kolejna edycja projektu realizowanego przez krakowskiego przewoźnika, w ramach którego historyczne pojazdy z różnych miast przez wakacje kursują poza swoimi macierzystymi sieciami. W tym roku przedsięwzięcie ma rekordową skalę – do Krakowa przyjechały zabytkowe wagony z Warszawy, Poznania, Wrocławia i Katowic. Tramwaje Śląskie dołączyły do akcji po raz pierwszy.

Wagon, który stał się… domkiem letniskowym

Dzięki tej wyjątkowej wymianie taboru na Śląsk przyjechał wagon SN1-59 z 1922 r. – jeden z najcenniejszych eksponatów krakowskiej kolekcji historycznej. Ten zabytkowy pojazd jest jednym z 15 wagonów zbudowanych przez pracowników Krakowskiej Spółki Tramwajowej, której właścicieli nie było stać  po zakończeniu I wojny światowej na zakup, czy też zaciągnięcie kredytu na nowy tabor.

SN1-59 jest pierwszym krakowskim tramwajem, w którym od początku nie obowiązywał podział na pierwszą i drugą klasę. Wyróżniało go miedzy innymi wnętrze – jedna duża przestrzeń z ławkami wzdłuż ścian bocznych i 16 małych okien. W miarę upływu lat zmienił swoje wyposażenie i wygląd.

Gdy w 1959 r. wagon wycofano z ruchu, jego nadwozie, po zdemontowaniu urządzeń elektrycznych i mechanicznych, wykorzystano w… ośrodku wczasowym MPK w Osieczanach.

–  Przerobiono go na domek mieszkalny, w którym przez kolejne niemal 12 lat spędzali urlopy pracownicy krakowskiego przewoźnika wraz z rodzinami – opowiada Jacek Kołodziej, kierownik Stacji Obsługi  i Remontów w MPK S.A. w Krakowie.

Końcem „urlopu” dla SN1 było wybudowanie nowego ośrodka wczasowego w Osieczanach. Wysłużone nadwozie tramwaju trafiło w ręce prywatnej osoby zamieszkującej okolice Myślenic, by w 1986 r. wrócić… jako wrak.

– Trafił on do ówczesnej Składnicy Taboru Zabytkowego MPK. W 1998 r. został przekazany do Muzeum Inżynierii Miejskiej (obecnie Muzeum Inżynierii i Techniki), a latem 2020 r. powrócił do swojego pierwotnego właściciela, czyli MPK w Krakowie. Dwa lata później rozpoczęła się jego pieczołowita odbudowa. Podczas renowacji starano się zachować jak najwięcej oryginalnych elementów, w tym drewnianej konstrukcji i wyposażenia. Dzięki temu dziś prezentuje się dokładnie tak, jak w ostatnich latach swojej eksploatacji, czyli w latach 50. XX wieku – uzupełnia Kołodziej.

Tak więc w okresie od 5 lipca do 27.09. 2026 r. mieszkańcy Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii oraz turyści ją odwiedzający będą mogli zobaczyć ten wyjątkowy tramwaj w ruchu i odbyć podróż w klimacie II Rzeczypospolitej. To nie tylko atrakcja dla miłośników komunikacji miejskiej, ale również niepowtarzalna okazja, by na własne oczy zobaczyć kawałek historii.

Podróż do innej epoki

Warto wspomnieć, że w ramach wymiany Śląska spółka wypożyczyła do Krakowa wagon 102Na nr 183. Ta seria jest prawdziwą legendą komunikacji miejskiej. Spośród 645 wyprodukowanych wagonów, aż 128 trafiło do ówczesnego Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego w Katowicach. Seria 102Na jest doskonale znana również starszym mieszkańcom Krakowa.

– Nasz tramwaj 102Na nr 183 to stały uczestnik parad oraz okazjonalnych przejazdów turystycznych . W przeszłości wagony z tej serii obsługiwały najbardziej obciążone linie, wożąc tysiące pracowników do śląskich kopalń i hut. W Krakowie – często w składach – były najpewniejszym środkiem transportu robotników do ówczesnej Huty im. Lenina. Tramwaj numer 183 został wyprodukowany w 1970 roku. Od 2006 roku był eksploatowany jako pojazd techniczny, później jako wagon historyczny – podkreśla Jacek Kaminiorz, dyrektor techniczno-eksploatacyjny spółki Tramwaje Śląskie S.A.

102Na to wyjątkowy model tramwaju. Dla niektórych jedyny w swoim rodzaju.

– Charakterystyczne dźwięki wagonu 102Na to praca przekładni podczas rozruchu, charakterystyczne furczenie przekładni wózkowych podczas hamowania, piękne zgrzytanie i muzyka płynąca z przegubu. To jest melodia przeszłości, której warto posłuchać – podsumowuje Sebastian Wiśniewski, kierownik Ośrodka Szkolenia Motorniczych w spółce Tramwaje Śląskie S.A.

ROZKŁAD JAZDY SN1 05.07 – 27.09.2026 r.

- Nowoczesna konstrukcja, wysoki poziom bezpieczeństwa, komfort pracy oraz zastosowanie rozwiązań ograniczających wpływ na środowisko sprawiają, że pojazd ten stanowi kolejny krok w kierunku modernizacji zaplecza technicznego Spółki – mówi Paweł Gajowski, zastępca kierownika Zakładu Torów i Sieci/Kierownik Działu Techniczno-Administracyjnego w spółce Tramwaje Śląskie S.A.  Zastąpi wyeksploatowany i wysłużony samochód marki Star, który przez wiele lat wspierał realizację zadań utrzymaniowych. Po przeprowadzeniu krótkich szkoleń z zakresu obsługi oraz wyposażenia pojazdu, samochód lada moment zostanie włączony do bieżącej eksploatacji.

Zakup w formie leasingu operacyjnego, wraz z wykupem, sfinansowany został ze środków własnych Spółki. Wartość umowy: 598 000 zł netto.

Ciekawostką jest fakt, że prywatnie tworzą parę – poznali się kilkanaście lat temu na zajezdni w Gliwicach.

– Do wygranej, celebrowanej przez zespół z Gorzowa Wielkopolskiego, zabrakło nam niewiele. Dlatego jesteśmy szczęśliwi, choć czujemy lekki niedosyt – nasze apetyty były mistrzowskie. Podczas zawodów sprawdzano umiejętności jazdy, które sprawiają, że podróżnym jeździ się tramwajami przyjemniej – mówi nasza reprezentantka Aleksandra Krztoń, związana z Tramwajami Śląskimi od 18 lat.

Tramwajem w bilard i kręgle

W corocznym konkursie wystartowało 12 drużyn z całego kraju, reprezentujących zakłady komunikacji  z Bydgoszczy, Częstochowy, Gdańska, Gorzowa, Krakowa, Łodzi, Olsztyna, Poznania, Torunia, Warszawy, Wrocławia. W tym gronie nie zabrakło także reprezentantów Tramwajów Śląskich aglomeracji śląsko-zagłębiowskiej.

Zawody wygrała drużyna w składzie Marta Urbańska i Grzegorz Lechocki z Miejskiego Zakładu Komunikacji w Gorzowie. Drugie miejsce zajęła drużyna Tramwajów Śląskich, a trzecie przedstawiciele MPK Wrocław. Naszą ekipę wspierali na miejscu trenerka Barbara Kriegel (instruktorka nauki jazdy) oraz kierownik drużyny Sebastian Wiśniewski (kierownik Ośrodka Szkolenia Motorniczych w spółce Tramwaje Śląskie S.A).

– Poza znakomitą zabawą mogliśmy wymienić doświadczenia z innymi motorniczymi, porozmawiać o codziennej pracy, jak to wygląda w innych miastach. Trzeba dodać, że jeździliśmy innymi wagonami niż na co dzień w pracy, ale to nie przeszkodziło, by osiągnąć znakomity wynik i celebrować ogólnopolski sukces. Najtrudniejszą konkurencją był tramwajowy bilard, ale i tu pokazaliśmy, że potrafimy – mówi Przemysław Piotrowski motorniczy wicemistrz Polski reprezentujący Tramwaje Śląskie S.A.

Zawodnicy w stolicy Wielkopolski zmierzyli się w sześciu konkurencjach związanymi z wyzwaniami codziennej pracy motorniczych. Sędziowie oceniali precyzję, refleks, koncentrację oraz współpracę. Motorniczowie musieli wykazać się w zadaniach takich jak m.in. tramwajowe kręgle i bilard. Płynność jazdy sprawdzano za pomocą pojemnika z wodą, a umiejętność prawidłowej oceny odległości obiektu od boku tramwaju za pomocą figury koziołka. Ponadto brano pod uwagę także płynność i precyzję hamowania maszyny.

Za rok w Gorzowie

Zwycięstwo gorzowskich motorniczych oznacza, że w przyszłym roku mistrzostwa Polski odbędą się w Gorzowie, bowiem zgodnie z tradycją, organizatorem kolejnych zawodów jest przedsiębiorstwo, które wygrało poprzednią edycję. Z pewnością nie zabraknie tam reprezentantów spółki Tramwaje Śląskie S.A.